Geestloze wetenschap/Kwakzalverij

Het tegenwoordige denken is, mag ik zo vrij zijn om me zo uit te drukken, in vele opzichten gewoonweg slordig. Dit is weer niet als kritiek maar als karakterisering bedoeld. Het denken van tegenwoordig, vooral in de gangbare wetenschap, is bijna helemaal van een niveau, dat de uitkomsten ervan te vergelijken zijn met de uitspraak: de locomotief is er om de rails op den duur onbruikbaar te maken. Want wat in de huidige wetenschap zoal over een en ander gezegd wordt is van een dergelijke kwaliteit. Het is van een kwaliteit, die niet werkelijk tot iets leidt, zeker niet tot een heilzame ontwikkeling van de mensheid in de toekomst. En een heilzame ontwikkeling van de mensheid is in dit tijdperk van de bewustzijnsziel alleen mogelijk wanneer dit met het volle bewustzijn gebeurt.

Het moet steeds weer herhaald worden dat dit in deze tijd een diepe waarheid is. Men hoort steeds weer opnieuw dat hier of daar mensen optreden, die uit een schijnbaar diepgewortelde wijsheid allerlei sociaal-economische ideeën naar voren brengen en dat nog steeds doen vanuit het bewustzijn, dat men tegenwoordig nog dit soort ideeën kan ontwikkelen zonder dat men daarbij de hulp van de geesteswetenschap nodig heeft. Wil men denken in de zin van onze tijd, dan moet men weten dat iedere poging, om in welke vorm dan ook iets te zeggen over toekomstige sociale omstandigheden, kwakzalverij is wanneer men daarbij niet de geesteswetenschap als basis gebruikt. Alleen degene die dit volledig inziet, denkt in de zin van onze tijd. En wie in deze tijd nog luistert naar allerlei professorenwijsheid over een sociaaleconomie, die gefundeerd is op een geestloze wetenschap, verslaapt zijn tijd.

Bron: Rudolf Steiner – Het bovenzinnelijke element in de geschiedbeschouwing – Dornach, 26 oktober 1918 (Vertaling Jan van Loon)

Eerder geplaatst op 26 mei 2014  (2 reacties)

Sociale beunhazerij  

Het komt erop aan dat men niet alleen maar slimme, knappe gedachten vindt, maar dat men de juiste gedachten vindt, dat men vindt wat in de werkelijkheid daadwerkelijk toegepast kan worden, gebruikt kan worden. En op een gezond denken, een denken dat werkelijk kan doordringen in de realiteit, komt het aan, juist in de geesteswetenschap. U kunt namelijk de meest gecompliceerde ideeën hebben met betrekking tot het uiterlijke fysieke gebeuren, dan kunt u hoogstens bij de elementaire dingen van de zuivere wiskunde en techniek aantonen, als iemand een fout heeft gemaakt: Als iemand een spoorbrug verkeerd bouwt, stort misschien bij de derde trein, die erover rijdt, de brug in. 

Maar niet aantonen kunt u bijvoorbeeld, laten we zeggen vanuit de medische wetenschap, wanneer zo en zoveel mensen gezond worden en zo en zoveel mensen sterven, welk aandeel de medische wetenschap daarin gehad heeft. Daar ligt de zaak niet zo duidelijk. En met betrekking tot het sociale organisme ligt de zaak pas helemaal onduidelijk. Daar kunnen de beunhazerij en kwakzalversmethoden zich op de meest verwarde wijze verspreiden.

Bron: Rudolf Steiner – GA 192 – Geisteswissenschaftliche Behandlung sozialer und pädagogischer Fragen – Stuttgart, 21 april 1919 (bladzijde 30)

Eerder geplaatst op 6 maart 2015

Charlatanerie/Kwakzalverij

We zien hoe de lichtgelovigheid, zowel als het meest krasse bijgeloof zeer wijdverbreid is. Daarom zijn er wel nauwelijks twee andere dingen ter wereld die zo verbroederd zijn als geesteswetenschap en kwakzalverij. Als men die twee richtingen niet onderscheiden kan, als men alles op blind autoriteitsgeloof aanneemt, zoals al vele zaken naar hun aard op gezag moeten worden aangenomen, wat in de tegenwoordige tijd vaak het geval is, dan bevordert men wat terecht door serieuze waarheidszoekers wordt bekritiseerd: de charlatanerie, die zo zeer met de geesteswetenschap geassocieerd wordt. Men kan het begrijpelijk vinden dat iemand die niet in de positie is om de kwakzalver van de echte spirituele kenner te onderscheiden, dan de bedenking heeft dat alles charlatanerie is.

Bron: Rudolf Steiner:  GA 62 – Ergebnisse der Geistesforschung – Berlijn, 31 oktober 1912 (bladzijde 34)

Eerder geplaatst op 27 juli 2014

Gezond verstand/Kwakzalverij/Waarheid

Het is onjuist, als er door deze of gene steeds weer wordt gezegd: ja, hoe kan ik nu inzien of het waar is wat de een of de ander als initiatie-wijsheid verkondigt ,als ik zelf de geestelijke wereld niet schouwen kan ? – Dat is onjuist . Het gezonde mensenverstand, dat niet op een dwaalspoor is geleid door foutieve natuurwetenschappelijke of sociale moderne ideeën, kan van zichzelf uit onderscheiden of er waarheid schuilt in datgene wat iemand zegt. Als iemand over geestelijke werelden spreekt, dan moet men op het volgende letten om er een oordeel over te kunnen vormen, of datgene wat als boodschap uit de geestelijke wereld wordt gebracht kwakzalverij is of dat het op waarheid berust: de manier waarop gesproken wordt, de ernst waarmee de dingen worden opgevat, de logica die wordt ontvouwd en zo kan men verder gaan. Iedereen kan dit beoordelen.

Bron: Rudolf Steiner – GA 194 – Die Sendung Michaels – Dornach, 14 december 1919 (bladzijde 198-199)

Eerder geplaatst op 8 mei 2014

Charlatanerie, kwakzalverij

We zien hoe de lichtgelovigheid, zowel als het meest krasse bijgeloof zeer wijdverbreid is. Daarom zijn er wel nauwelijks twee andere dingen ter wereld die zo verbroederd zijn als geesteswetenschap en kwakzalverij. Als men die twee richtingen niet onderscheiden kan, als men alles op blind autoriteitsgeloof aanneemt, zoals al vele zaken naar hun aard op gezag moeten worden aangenomen, wat in de tegenwoordige tijd vaak het geval is, dan bevordert men wat terecht door serieuze waarheidszoekers wordt bekritiseerd: de charlatanerie, die zo zeer met de geesteswetenschap geassocieerd wordt. Men kan het begrijpelijk vinden dat iemand die niet in de positie is om de kwakzalver van de echte spirituele kenner te onderscheiden, dan de bedenking heeft dat alles charlatanerie is.

Bron: Rudolf Steiner:  GA 62 – Ergebnisse der Geistesforschung – Berlijn 31 oktober 1912 (bladzijde 34)

Eerder geplaatst op 20 mei 2012