Het onderscheid tussen ingewijde en helderziende

Degene die, zonder zelf helderziend te zijn, alles inziet wat de geesteswetenschap te zeggen heeft, is een ingewijde. Wie echter zelf kan binnengaan in deze werelden, die we de onzichtbare noemen, is een helderziende. In vroegere tijden, die nog helemaal niet zo lang achter ons liggen, bestond in de geheime scholen een strikte scheiding tussen helderzienden en ingewijden. Men kon als ingewijde, zonder helderziend te zijn, opstijgen tot de kennis van hogere werelden, als men slechts zijn verstand op de juiste wijze gebruikte.

Aan de andere kant kon iemand helderziende zijn zonder in bijzonder hoge graad ingewijd te zijn. Het zal u wel duidelijk zijn wat wordt bedoeld. Stelt u zich twee mensen voor, een zeer geleerde heer, die al het mogelijke weet wat de natuurkunde en de fysiologie over het licht en de lichtfenomenen te zeggen hebben, maar echter zo slechtziend is dat hij nauwelijks tien centimeter ver kan zien: hij ziet niet veel, is echter ingewijd in de wetten van de werkingen van het licht.

Evenzo kan iemand ingewijd zijn in de bovenzinnelijke wereld en slecht daarin zien. Een ander kan uitstekend zien in de uiterlijke zintuiglijke wereld, maar zo goed als niets weten van wat de geleerde heer weet. Zo kunnen er ook helderzienden zijn bij wie voor hun geestelijke ogen de bovenzinnelijke werelden geopend zijn. Zij kunnen waarnemen in de geestelijke wereld, maar hebben geen wetenschap, geen kennis daarvan.

Bron: Rudolf Steiner – GA 56 – Die Erkenntnis der Seele und des Geistes – Berlijn, 10 oktober 1907 (bladzijde 26)

Steiner1922

Eerder geplaatst op 8 mei 2017  (5 reacties)

47 gedachtes over “Het onderscheid tussen ingewijde en helderziende

  1. De kwaliteit van een ingewijde, waaronder diens uitzonderlijke begripsvermogen, valt sterk in het oog bij het publieke optreden van Rudolf Steiner. Hierbij denk ik tegelijk aan een tekstdeel uit het steinercitaat van gisteren.

    Rudolf Steiner, 31 juli 1924:
    ” […] Als men het zich echter kan ontzeggen, voelt men zich als vegetariër sterker, omdat men dan geen vreemd vet hoeft af te zetten, maar slechts zijn eigen vet krijgt; daarin voelt men zich dan sterk.

    Ik kan van mijzelf zeggen dat ik weet dat ik de inspanningen die ik mij al sinds lange tijd, namelijk de laatste 24 jaar, heb moeten getroosten, anders niet had kunnen volhouden! […] “

    Vanaf 1900 getrooste hij zich dus extra inspanningen die in het licht staan van zijn missie als ingewijde. Vraag me daarbij af op welke leeftijd hij vegerariër werd. Verder valt me een boekbespreking van Martine van Poeteren op: Rudolf Steiner. Meester of Messias? Van Poeteren stoort zich hevig aan wat zij ervaart als een Messias verering van Rudolf Steiner door Hans Stolp in diens boek Rudolf Steiner – Stichter van een nieuwe cultuur (Ankh Hermes, april 2020).

    Dit terwijl Van Poeteren het leven en werk van Rudolf Steiner wel kan waarderen, getuige een tekstdeel uit haar boekbespreking.

    Martine van Poeteren, 28 augustus 2020:
    ” […] Zonder Steiner was de antroposofie er niet geweest, zonder zijn bevlogenheid en inzichten was het Goetheanum, een antroposofische cultuurtempel bij Bazel en vernoemd naar de grote dichter Johann Wolfgang von Goethe, nooit gebouwd. Dan hadden we misschien niet geweten hoe we biologisch dynamisch konden landbouwen, was de heilpedagogiek niet ontstaan of ontwikkeld. Het is indrukwekkend je te realiseren hoe een man een manier van leven en denken kan stimuleren die vijfennegentig jaar na zijn dood nog steeds voor heel veel mensen richting en houvast in het bestaan geeft. Maar dat wil ik toch wel erg graag zelf concluderen uit de feiten die ik in een biografie krijg opgediend. […] “

      1. Steiner was dus pakweg 40 jaar jong toen hij vegetariër werd. Zelf ging ik daartoe pas over op 44-jarige leeftijd. In mijn twennerjaren deed ik al een poging, maar toen hield ik het niet vol. Als veertiger was ik er wel rijp voor. Kan vlees ook niet meer verdragen. Als botte Hollander voeg ik daar aan toe: alleen de geur al!

  2. Heb het idee, dat zullen niet alle andere antroposofen met me eens zijn denk ik, dat zij dan maar zo, dat Mieke Mosmuller ook een ingewijde is. Let wel: ook daarin heb je gradaties en verscheidenheid qua richting en niveau. De één die in zekere opzichten (nog) verder is ontwikkeld en meer op andere zaken is gericht dan de ander. Ze publiceerde vandaag weer een interessant videoblog: Vaccinatiepaspoort: over agnosticisme en het niet-pluis-gevoel (tekstvorm). Hieronder dat videoblog:

    1. John, uit deze zin van Steiner: ‘Degene die, zonder zelf helderziend te zijn, alles inziet wat de geesteswetenschap te zeggen heeft, is een ingewijde ‘ , zou je kunnen opmaken dat in feite elke antroposoof een ingewijde is. Natuurlijk wel in allerlei gradaties, maar de hoofdzaken zien ze allen wel in.
      Ik heb altijd gedacht dat een ingewijde ook altijd helderziende is, maar dat hoeft dus niet zo te zijn. Het zou best eens kunnen dat Mieke Mosmuller ook helderziende is, heb geen idee eigenlijk.

      1. Heel goed opgemerkt, Ridzerd! Uitstekend dat je de openingszin van je steinercitaat benadrukt. Ja een ingewijde hoeft niet altijd, niet per definitie een helderziende te zijn. Daarover bestaat andere (aanvullende) steinerteksten. Op één daarvan zal ik op een later tijdstip in deze reactieruimte wijzen. Mieke Mosmuller is naar eigen zeggen, onderschreven door aantal mensen die vele jaren dichtbij haar staan, naast ingewijd in de geesteswetenschap zoals Steiner die bracht, tevens helderziend. Naast geesteswetenschapper ook een geestesvorser. Als ze in Rotterdam een lezing geeft, dat gebeurt gemiddeld één tot twee keer per jaar, woon ik die als dat kan bij.

      2. Overigens is het mijns inziens wel zo dat Steiner bij de uitspraak ‘Degene die, zonder zelf helderziend te zijn, alles inziet wat de geesteswetenschap te zeggen heeft, is een ingewijde‘, wel diegene bedoelt die alles wat de geesteswetenschap te zeggen heeft onbevangen en onbevooroordeeld inziet, begrijpt, en niet misbruikt voor (1) uitsluitend berijden van persoonlijke stokpaardjes en (2) een persoonlijke agenda die tegen algemene belangen ingaat.

      3. Ja, John, zo zie je maar weer dat definities niet veel waarde hebben, wat Steiner herhaaldelijk benadrukt. Want die zin die ik noemde, zou men wel een definitie kunnen noemen van wat een ingewijde is. Maar er is veel tegen in te brengen.
        Want alle antroposofen zien meestal veel er wel van in, maar wie ziet Alles in? En alles inzien wil nog niet zeggen alles begrijpen.

      4. Een kwestie van van morele ontwikkeling en morele gezindheid en waarheidszin en waarheids-eerbieding. Naast een zekere graad van kennis herken je zeker daaraan ware ingewijden.

    2. Haike

      Ik kan me redelijk vinden in haar uitspraken. Maar ik ken wel mensen die naar haar lezingen gingen, en terugkwamen met de mededeling dat ze het er wel erg dik boven oplegt dat ze een ingewijde is. Een ware ingewijde is denk, ik de bescheidenheid zelve want die heeft geen ego meer.

      Dat werd ook nog eens bevestigt door mijn vrienden die in Denemarken wonen. Die kregen plots een telefoontje uit Nederland van iemand die namens Mieke opbelde of ze niet een aantal boeken van Mieke wilde kopen. Hoe ze aan zijn naam en telefoonnummer kwamen vroeg mijn vriend..

      Nou dat hadden ze gekregen van een andere Nederlandse die ook in Denemarken woont, en die ze ook al hadden benaderd.
      Of ze dus geïnteresseerd waren om boeken van Mieke af te nemen. Nou zei mijn vriend, er ligt hier nog zoveel Antroposofisch materiaal wat ik wil lezen dat ik voorlopig genoeg te lezen heb.

      Dat was (toegegeven) geen duidelijk “Nee” maar zeker geen “Ja” stuur maar op. Dat laatste is expliciet niet gezegd. Tot zijn grote verbazing kreeg hij vervolgens 2 weken later meerdere boeken (ik geloof een stuk of 6) via de post ongevraagd toegestuurd meet een rekening erbij.

      Omdat hij ze niet besteld had, of er toestemming voor had gegeven, en ook geen ja tegen had gezegd. Heeft hij ze niet betaalt. Vervolgens werd hij weer gebeld omdat hij nog steeds niet had betaalt.
      Nee was het antwoord, jullie sturen me ongevraagd die boeken toe, iets waar hij geen “Ja” tegen had gezegd.
      Of hij ze dan maar terug wilde sturen, ik weet niet of er bij is gezegd dat dat dan op zijn kosten moest gebeuren, maar zijn antwoord was dat ze welkom waren om ze te komen halen.

      Ik denk niet dat een werkelijk ingewijde op die manier zijn medemens zou benaderen. En ja, je kunt er tegenin brengen dat het niet Mieke zelf was die dit deed, maar iemand namens haar. Maar bij haar ligt wel de verantwoording om haar mensen op de juiste manier aan te sturen…

      1. Ik heb haar verschillende keren ontmoet en gesproken en ervaar dat echt anders. Volgens mij is ze wel oprecht bescheiden en diep betrokken bij het wel en wee van medemensen. Hoe het met die Deense kwestie zit weet ik uiteraard niet. Of op instignatie van haar die persoon toch boeken met en acceptgiro zouden zijn toegezonden vraag ik me af. Dat betwijfel ik ten zeerste. Zo ken ik haar niet.

      2. Haike

        Dat kan. Ik ken haar helemaal niet, nooit ontmoet, wel haar uitspraken en handelen gevolgd ook destijds met haar lidmaatschap opzeggen van de AVIN destijds i.v.m. het rascime vraagstuk eind ’90 jaren. Vond ik veel om voor te zeggen. Ken er ook een aantal persoonlijk die dat toen ook deden.

        Maar ik zuig verder geen verhalen uit mijn duim. Het woord acceptgirokaart heb ik niet geschreven, dat maak jij ervan.

      3. Aanvulling: ik ken antroposofen die haar tijdens en na het bijwonen van haar lezing(en) sektarische eigenschappen (en meer wat daarmee kan samenhangen) toedichtten. Ik ervaar dat duidelijk anders en spreek uiteraard op eigen titel.

      4. Haike

        Dat begrijp ik heel goed dat je dat doet John, en daar is ook niks mis mee. Ik doe dat net zo goed; op persoonlijke titel spreken, Maar de verhalen die uit eerste hand naar mij toekomen van personen die ik persoonlijk ken als uitermate betrouwbaar, en die elkaar ook niet kennen en dus los en onafhankelijk met dergelijke berichten komen, is wel iets waardoor ik een dergelijke mededeling/gebeurtenis serieus neem. Ze schetsen dus blijkbaar ook een andere kant van dezelfde persoon.

        Verder heb ik niet de persoonlijke intentie om Mieke Mosmuller in een slecht daglicht te stellen. Nogmaals: In veel van haar uitspraken kan ik me vinden. Dat beweer ik niet alleen nu, dat heb ik in het verleden ook al op deze site gedaan.

      5. Haike

        Nou en of dat er toe doet, dat zegt iets hoe mededelingen/verhalen vervormd worden en onwaarheden de wereld in komen.

        Inderdaad: Een Rekening dus, niets meer en niets minder.

      6. Nee Haike. Een acceptgiro is een vorm van een rekening. En dat is waarop ik doel, een gepresenteerde rekening. Welke vorm doet niet ter zake.

      7. Haike

        Ga daar dan maar met iemand anders over muggenziften maar niet met mij. Als je niet snapt waar ik het over heb is dat alleen maar spijtig te noemen. Een acceptgirokaart is een vorm om de uiteindelijke rekening te voldoen, het is niet de rekening zelf.

        Daar wil ik het verder graag bij laten.

      8. Haike

        Ik had al geschreven dat ik het er graag bij wou laten.

        Een prettige dag verder John.

  3. wim

    ik kan ten persoonlijke titel de opdringerige manier van werken van die verkoopster van de boeken van Mieke Mosmuller alleen maar bevestigen. Niet bestelde boeken ongevraagd toesturen en dan de betaling eisen, is iets dat ik zowel privé als via onze zaak heb meegemaakt. Ik heb nooit iets betaald voor niet bestelde boeken die me werden toegestuurd.
    Daarentegen heb ik wel de indruk dat Mieke Mosmuller zelf niets met deze praktijken te maken heeft. De persoon die zo opdringerig haar boeken wil opdringen aan mensen die het niet gevraagd hebben is iemand die zijdelings bij haar uitgeverij betrokken is, en haar boeken met alle mogelijke middelen groot wil verspreiden.
    Helaas zal dat voor sommige mensen die hiermee geconfronteerd werden/worden leiden tot een afweren van Mieke Mosmuller zelf, wat volgens mij niet terecht is.

    1. Haike

      Kijk an…

      Mijn vrienden in Denemarken zijn dus niet de enige.

      Maar ik blijf erbij; het is haar boek wat verkocht wat over de toonbank gaat, niet dat van iemand anders, de manier waarop dat dan gesleten wordt daar heeft ze wel mee te maken. En je probeert het niet alleen op de Nederlandse markt te slijten, nee je gaat ook nog eens actief uitzoeken welke Nederlanders in het buitenland wonen en zich bezig houden met Antroposofie.

      Maar als het zo is dat die verkoopster zijdelings betrokken is bij degene die Mieke’s boeken uitgeeft, zoals jij schrijft Wim, heeft ze kennelijk niet duidelijk gemaakt aan diegene op wat voor manier de boeken verkocht moeten worden. Gezien de uitspraken die Mieke doet, kan ik me niet voorstellen dat ze daar vrede mee zou hebben.

      1. Haike

        Hum..

        Begrijp nu dat Mieke en haar partner zelf de directie zijn van de uitgeverij…

    2. Dag Wim. Hier de organisatiestructuur van Uitgeverij Occident. Mogelijk zijn er naast en los van die organisatievorm andere verkoopkanalen en verkopers actief. In mijn boekenkast staan veel boeken van Mieke Mosmuller en de meeste daarvan kocht ik probleemloos via de uitgeverij. Geen nare ervaringen.

  4. Ook ik ben diverse keren zeer agressief en vasthoudend benaderd (gebeld) door een mevrouw die de boeken van Mieke aan mij wilde slijten. Deze mevrouw is een soort zeloot die absoluut niet luistert en geen ‘nee’ verdraagt. Ook kreeg ik gratis boeken van Mieke toegestuurd die ik dan weer door moest geven over verkopen. ‘U, als antroposoof, enz. “.
    De laatste keer heb ik zeer bruut de hoorn op de haak gegooid omdat deze mevrouw niet te stoppen was in haar woordenstroom.
    Voor mij heeft dat een zeer negatieve glans gegeven over het inhoudelijke werk van Mieke Mosmuller. Zou fijn zijn als zij, of haar uitgeverij, hier afstand van zou nemen, of deze mevrouw tot de orde roepen.

    1. Maarten, je schrijft: ” […] Ook kreeg ik gratis boeken van Mieke toegestuurd die ik dan weer door moest geven over verkopen. ‘U, als antroposoof, enz. “ Met ‘over’ bedoel je ‘of’ of iets anders. ‘Over’ lijkt me een verschrijving. In jouw geval werd de boeken gratis aangeboden? Dus je hoefde die niet zelf te kopen? Maar wel gratis doorgeven of doorverkopen? Of je moest ze wel zelf kopen? En wanneer deed dit zich voor? En deed ze dat alles telefonisch en/of per email en/of per brief? Wat een vreemde kwestie(s).

  5. Maarten Moens

    Dag John, ik weet niet wie deze mevrouw was, heb er ook geen behoefte aan me dat te herinneren. Ze was erg opdringerig en vervelend. Het beeld lijkt ook na de andere verklaringen hierover voldoende duidelijk.
    Verder heb ik geen behoefte aan taalkundige adviezen. Er zitten verschrijvingen in mijn tekst, maar de inhoud lijkt me duidelijk. Graag communiceer ik daarover, niet over details.

    1. Dag Maarten, normaal gesproken begin ik niet over verschrijvingen van reactanten. Vroeg er in dit geval wel om ter wille van duidelijkheid. De vragen die ik stel zijn volgens mij wel relevant en geen onbeduidende detail kwesties. Ook de informatie die ik Wim bood met de organisatiestructuur van de uitgeverij is relevant. Het totaalbeeld is me niet duidelijk, daarom vraag ik door. Dat betekent echter niet dat ik twijfel aan jouw en Wims nare ervaringen.

      1. Sneeuw en bittere kou op komst is voorspelt. We zullen het zien. Op pad blijven gaan doe ik zeker. Op zijn minst voor m’n werk. En als het even kan zal ik samen met iemand gaan wandelen in een prachtig stukje Nederland. De vrije elementen!

  6. Maarten Moens

    Ja, lekker een stukje wandelen in de natuur, dat is een goed advies! (Dank hiervoor).

    Tot slot: de dame die mij belde had een zuidelijk accent (Brabant of Limburgs), het is inmiddels al een paar jaar niet gebeurd. Daarvoor wel zo’n 3 a 4 x, met steeds een jaar of langer ertussen (ze is dus vrij lang actief geweest als voet-tussen-de-deur-verkoopster.) Een bevriende antroposofische man uit Bergen heeft haar ook aan de lijn gehad, dus ze heeft (indertijd) flink rondgebeld. Nu met pensioen hoop ik.

    Nou, wat mij betreft over en sluiten. Op naar de sneeuw!

    1. M.L Heine

      Oké, mijn man werd ook keer op keer gebeld! wij hadden boekhandel met veel boeken van Rudolf Steiner. Mijn man had ook een bloedhekel aan het mens. Maar verder vind ik het een vreemde discussie over ingewijde of niet wat maakt het uit. Lees gewoon haar boeken of niet en kijk of het iets voor je is zonder oordeel. Haar filmpjes op youtube zijn best een overdenking waard.

      1. Maarten Moens

        Ik had geen boekhandel….-;) Maar je hebt natuurlijk gelijk, het is een detail in het grote geheel.
        Fijne dag verder, leve de sneeuw!

      2. Haike

        Een dergelijke instelling lijkt me geen detail als er actief, (misschien mag je zelfs zeggen fanatiek), gezocht wordt in Europa naar kopers..

  7. Vind het een sterk videoblog over een belangrijk onderwerp en ik ervaar Mieke Mosmuller als een integer mens. Dat iemand is ingewijd, vind ik niet onbelangrijk en hoeft voor mij niet onbenoemd te blijven, maar betekent voor mij niet dat die persoon als mens belangrijker is dan een mens die dat niet is.
    Naast het videoblog van Mieke Mosmuller kan een interessant essay worden gelegd, geschreven door Miriam Rasch: De wereld is groter dan data – Ethiek in tijden van dataïsm ((De Groene Amsterdammer, 13 mei 2020). Mieke Mosmuller plaatst de komst van een vaccinatiepaspoort waarvoor geijverd wordt in een filosofisch kader: dataïsme versus menselijke intuïtie en menselijk kenvermogen in verhouding tot agnostische beginselen en uitgangspunten.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s