Praktische levensbeschouwing

Als men een levenspraktische levensbeschouwing (als de antroposofie) in zich opneemt, dan wordt men daardoor niet een van de wereld afgekeerde theoreticus, maar een bekwaam mens. Nu wil ik niet beweren dat allen die zich in de antroposofische beweging bevinden, alle idealen in deze richting vervullen. Dat is niet het geval. Ik ken nog altijd mannen in de antroposofische vereniging die niet in staat zijn, als bij hun een broeksknoop afscheurt, vergeeft u de harde uitdrukking, hem ook zelfstandig naar alle regels der kunst weer aan te naaien. Men is natuurlijk geen volledig mens, als men dat niet kan. En bovenal, de gezindheid ontbreekt nog dikwijls, die zich uitspreekt met de woorden: Men kan geen filosoof zijn als men niet in staat is, als het nodig is, zich ook zelf de laarzen te lappen. – Het is natuurlijk wat extreem uitgedrukt, maar het zegt dat wat u wel zult begrijpen.

Bron: Rudolf Steiner – GA 303 – Die gesunde Entwickelung des Menschenwesens -Eine Einführung in die anthroposophische Pädagogik und Didaktik – Dornach, 30 december 1921 (bladzijde 144-145)

P.S. In eerste instantie dacht ik: wat is dit nu voor geklets? Want het is nogal wat om te zeggen dat iemand niet een volledig mens is als hij geen knopen kan aannaaien. Maar ik denk dat men deze uitspraken niet te letterlijk moet nemen. Steiner bedoelt volgens mij dat men door de antroposofie of filosofie een praktisch, realistisch mens moet worden en niet een wereldvreemde theoreticus. De goede boom kent men aan zijn vruchten, dat bedoelt hij volgens mij ongeveer.

10 gedachtes over “Praktische levensbeschouwing

  1. Ja, het klinkt bijna triviaal wanneer Steiner zo praktisch spreekt over knopen aannaaien. Zoals ik het lees, komt de gedachte bij me op dat hij hiermee eigenlijk zegt `het behoort tot het menselijk potentieel om te kunnen leren knopen aan te naaien` En wanneer iemand zegt geen knopen aan te kunnen naaien,sluit hij in feite bij zich zelf iets van die menselijke mogelijkheden uit. Ik denk dat niemand een `volledig` mens wordt, althans niet in één leven. Maar het potentieel daartoe erkennen, maakt dat alles wel mee doet.

    1. Hihihi, heel grappig John.

      Misschien bedoelt Steiner dat je geen volledig mens bent als je niet zo veel mogelijk zelfredzaam bent. Misschien ook wel dat je volledig mens bent als geen enkele klus minderwaardig is voor je.

      Een luiewijveknoop hebben we niets aan, nietwaar?

  2. Haike

    Tja… Ik kan het, knopen aanzetten, en ik doe het ook. Maar ik voel niet dat ik nou een vollediger persoon ben daardoor.. Maar ik denk ook dat je de uitspraak niet te letterlijk moet nemen. En al probeer je iets zo volmaakt mogelijk tot stand te brengen; “Een kleinigheidje hou je toch” heb ik geleerd ondertussen. Zelf denk ik dat als je dat kan accepteren; namelijk dat je een kleinigheidje toch houdt, dat die onvolkomenheid blijft bestaan, als je die in kan sluiten, in het proces wat je ondergaat of wat je hebt willen bewerkstelligen je juist weer een soort van volledigheid creëert.

  3. Roelof Jan

    Beste Ridzerd,
    Ten eerste bedankt voor al je trouwe werk.
    Maar met je PS ben ik het niet helemaal eens, wel dat we een praktisch, realistisch mens moeten worden volgens Steiner, maar zijn voorbeelden zijn zeker geen geklets, denk ik.
    Je moet het ook in zijn tijd zien: voor knopen aannaaien had je personeel, dus het zegt iets over het volledig mens kunnen zijn dat stands-overschrijdend is, en ook nu nog geldt dat veel mannen niet van zichzelf eisen hun eigen knoop aan te zetten, dus een emancipatie-voorbeeld.
    Vergelijk het met het iets later geschreven gedicht ”k Ben Brahman, maar we zitten zonder meid’, waar denk ik Steiner heel content over zou zijn.
    Het tweede voorbeeld is m.i. ook niet willekeurig gekozen. Tolstoj was in Steiners tijd een gezien en veel gevraagd levensfilosoof, die vond dat je je eigen groente moest kunnen verbouwen en het als hoogste ideaal zag dat je ook je eigen schoenen lapte, of als het kon, maakte. Daar was Steiner het denk ik geheel mee eens. In het ideaal-leerplan stond schoenmaken voor de hoogste klas, de twaalfde. Met je schoenen loop je je karma af, heeft Steiner gezegd.
    Hij heeft voor de vrijescholen veel nadruk gelegd op de noodzaak van een vak ‘levenskunst’, waaronder je vooral het leren kennen en praktisch doorzien door het zelf te maken van de vele gemaksvoorwerpen die de moderne mens dienen, kan verstaan.Dus je niet neerleggen bij het ‘black box’-gevoel dat een auto of computer bij je oproept en alles maar overlaten aan de vaklui.
    Ik ben persoonlijk ook van mening dat een monteur die een auto of computer kan repareren zonder dat een of ander software-programma het werk doet, daardoor vollediger mens is, meer zelf ‘stuurt’.

    1. Ook bedankt, Roelof Jan, voor je goede aanvullingen. Nee, geklets is het eigenlijk nooit bij Steiner. Hij drukt zich alleen hier nogal extreem uit, zoals hij zelf ook zegt in het eind van dit citaat.

  4. Margriet

    Wanneer ben je een volledig mens, volwaardig mens? Zeker niet als je van jezelf vindt dat je iets niet zou kunnen wat voor je eigen leven nodig is. Alles is te leren. Zeggen dat je iets niet kunt wat te leren is, maakt je onvolledig.

  5. Anoniem

    Een omgekeerde wereld dient zich met dit citaat van Steiner aan, de mens dient zich bezig te houden met het wereldwijd gebeuren van de dag! Immers de dag biedt meer dan de mens vermag. De geest van de mens over de dag behoort men niet te vertragen met de zorgen over de dag van morgen!
    Ik vind het misbruik maken van de christus Impuls, immers het Goddelijke is alom aanwezig! Je hoeft je er alleen maar aan te verbinden. Dan kun je de evolutie van talen overslaan!
    Vriendelijke Groet
    Walter Hebing..

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s